Ułatwienia dostępu

Wskaźniki referencyjne WIBOR, WIBID i POLSTR

Wskaźniki referencyjne WIBOR, WIBID i POLSTR

Wskaźniki referencyjne mogą mieć wpływ na oprocentowanie Twojego kredytu, lokaty lub innego produktu bankowego. Ich wartości zmieniają się wraz z sytuacją na rynku finansowym.

Poniżej wyjaśniamy, czym są wskaźniki WIBOR, WIBID i POLSTR, jak wpływają na oprocentowanie oraz na czym polega reforma wskaźników referencyjnych w Polsce.

1. Czym są wskaźniki referencyjne?

Wskaźnik referencyjny to wartość wyznaczana według określonych zasad, która może służyć między innymi do ustalania oprocentowania produktów bankowych.

Banki wykorzystują wskaźniki referencyjne np. do obliczania oprocentowania kredytów, lokat i innych produktów finansowych.

Jeśli masz kredyt ze zmiennym oprocentowaniem, jego oprocentowanie może składać się z dwóch elementów:

  • wskaźnika referencyjnego, którego wartość może się zmieniać,
  • marży Banku, której wysokość określa umowa kredytu.

Przykład

Jeżeli wskaźnik referencyjny wynosi 3,50%, a marża Banku wynosi 2,00 punkty procentowe, oprocentowanie kredytu wynosi 5,50% w skali roku.

To, jaki wskaźnik stosujemy do Twojego kredytu, kiedy ustalamy jego wartość oraz jak często aktualizujemy oprocentowanie, wynika z Twojej umowy.

2. Czym są WIBOR i WIBID?

WIBOR (Warsaw Interbank Offered Rate) to wskaźnik referencyjny stopy procentowej stosowany na polskim rynku finansowym. Odzwierciedla poziom oprocentowania, po jakim banki uczestniczące w fixingu mogłyby lokować środki w innych bankach, zgodnie z metodą opracowywania tego wskaźnika.

WIBOR jest wykorzystywany między innymi do ustalania oprocentowania kredytów ze zmienną stopą procentową.

WIBID (Warsaw Interbank Bid Rate) to wskaźnik referencyjny, który odzwierciedla poziom oprocentowania, po jakim banki uczestniczące w fixingu mogłyby przyjmować środki od innych banków.

WIBID może być wykorzystywany między innymi do ustalania oprocentowania wybranych produktów depozytowych.

Wskaźniki te występują w różnych terminach, np.:

  • 1M – 1 miesiąc,
  • 3M – 3 miesiące,
  • 6M – 6 miesięcy.

Administratorem wskaźników WIBOR i WIBID jest GPW Benchmark S.A. z siedzibą w Warszawie.

Aktualne i historyczne wartości wskaźników oraz informacje o sposobie ich opracowywania znajdziesz na stronie:

https://gpwbenchmark.pl/

3. Czym jest POLSTR?

POLSTR (Polish Short Term Rate) to wskaźnik referencyjny stopy procentowej opracowywany na podstawie danych o rzeczywistych, niezabezpieczonych transakcjach depozytowych zawieranych na okres jednego dnia roboczego (overnight – O/N) przez instytucje finansowe i kredytowe.

POLSTR został wybrany jako docelowy wskaźnik referencyjny w ramach reformy polskiego rynku finansowego.

Administratorem POLSTR jest GPW Benchmark S.A.

Wartość wskaźnika POLSTR jest wyznaczana dla dni roboczych na podstawie danych o transakcjach objętych jego metodą opracowywania.

Oprócz jednodniowego wskaźnika POLSTR administrator opracowuje również wskaźniki z Rodziny Indeksów Składanych POLSTR:

  • POLSTR 1M Stopa Składana,
  • POLSTR 3M Stopa Składana,
  • POLSTR 6M Stopa Składana.

Wskaźniki składane oblicza się na podstawie dziennych wartości POLSTR z odpowiedniego okresu historycznego, z zastosowaniem metody procentu składanego.

Przykładowo POLSTR 1M Stopa Składana uwzględnia wartości dziennego wskaźnika POLSTR z jednomiesięcznego okresu obserwacji.

Wartość opublikowanego indeksu składanego może służyć do ustalania oprocentowania na kolejny okres, zgodnie z zasadami zapisanymi w danej umowie.

Szczegółowe informacje o POLSTR i indeksach składanych znajdziesz na stronie administratora:

https://gpwbenchmark.pl/

4. Czym różni się WIBOR od POLSTR?

WIBOR i POLSTR są wskaźnikami referencyjnymi stopy procentowej, ale różnią się sposobem ich opracowywania.

WIBOR:

  • jest wskaźnikiem typu terminowego,
  • jest opracowywany dla określonych terminów, np. 1M, 3M i 6M,
  • jego metoda uwzględnia informacje o rynku depozytów międzybankowych, zgodnie z dokumentacją administratora.

POLSTR:

  • jest wskaźnikiem jednodniowym (overnight),
  • opiera się na danych o rzeczywistych transakcjach depozytowych,
  • stanowi podstawę obliczania wskaźników składanych, np. POLSTR 1M Stopa Składana.

Oba wskaźniki mogą mieć różne wartości. Nie należy zatem zakładać, że WIBOR i POLSTR będą kształtować się na takim samym poziomie.

Zmiana wskaźnika referencyjnego stosowanego w umowie może wymagać uwzględnienia odpowiedniej korekty, jeżeli wynika to z obowiązujących przepisów lub postanowień umowy.

5. Dlaczego w Polsce trwa reforma wskaźników referencyjnych?

Reforma wskaźników referencyjnych jest częścią zmian zachodzących na światowych rynkach finansowych.

Jej celem jest stopniowe przechodzenie na wskaźniki oparte w większym stopniu na danych o rzeczywistych transakcjach oraz zapewnienie odpowiednich standardów przejrzystości i wiarygodności ich opracowywania.

W Polsce prace nad reformą prowadzone są w ramach Narodowej Grupy Roboczej ds. reformy wskaźników referencyjnych (NGR).

W ramach tych prac wybrano POLSTR jako docelowy wskaźnik referencyjny, który ma zastąpić WIBOR.

2 czerwca 2025 r. GPW Benchmark S.A. rozpoczęła opracowywanie i publikowanie POLSTR oraz wskaźników z Rodziny Indeksów Składanych POLSTR.

1 września 2025 r. POLSTR został po raz pierwszy zastosowany na krajowym rynku finansowym.

21 sierpnia 2026 r. Komisja Nadzoru Finansowego wyznaczyła POLSTR jako istotny wskaźnik referencyjny w rozumieniu rozporządzenia BMR.

Reforma przebiega etapami, a jej szczegółowy harmonogram opisuje Mapa Drogowa opracowana przez Narodową Grupę Roboczą.

Mapa Drogowa przedstawia założenia procesu reformy. Nie jest jednak przepisem prawa i sama w sobie nie zmienia warunków zawartych umów.

6. Kiedy zakończy się publikowanie WIBOR i WIBID?

18 maja 2026 r. GPW Benchmark S.A. oraz Komisja Nadzoru Finansowego opublikowały komunikaty dotyczące zaprzestania opracowywania wybranych wskaźników WIBOR i WIBID.

Zgodnie z tymi komunikatami:

  • 31 grudnia 2036 r. będzie ostatnim dniem publikacji WIBOR i WIBID dla terminów 1M, 3M i 6M;
  • 1 stycznia 2037 r. nastąpi zapowiedziane zaprzestanie opracowywania tych wskaźników.

Wcześniej zakończono opracowywanie innych terminów fixingowych WIBOR i WIBID, w tym O/N, T/N i 2W.

W przypadku WIBOR i WIBID dla terminów 1M, 3M i 6M nie oznacza to, że wskaźniki te przestały już obowiązywać. Do czasu zakończenia ich opracowywania mogą nadal być stosowane w umowach, zgodnie z obowiązującymi przepisami i warunkami tych umów.

Szczegółowe informacje o terminach i zakresie zmian publikują GPW Benchmark S.A. oraz Komisja Nadzoru Finansowego.

7. Mam kredyt oparty na WIBOR. Co reforma oznacza dla mojej umowy?

Jeżeli masz kredyt, którego oprocentowanie jest oparte na WIBOR, samo ogłoszenie reformy nie powoduje automatycznej zmiany wskaźnika w Twojej umowie.

Do czasu wystąpienia zdarzeń przewidzianych w przepisach prawa lub umowie oprocentowanie jest ustalane na dotychczasowych zasadach.

Jeżeli konieczne będzie zastąpienie wskaźnika WIBOR innym wskaźnikiem referencyjnym, zasady takiej zmiany będą wynikać z obowiązujących przepisów prawa oraz odpowiednich postanowień Twojej umowy.

Jeśli zmiana będzie miała wpływ na Twoją umowę, przekażemy Ci stosowne informacje.

8. Co się stanie, jeśli wskaźnik referencyjny przestanie być publikowany?

Może się zdarzyć, że administrator wskaźnika referencyjnego:

  • zmieni sposób jego opracowywania,
  • czasowo nie opublikuje jego wartości,
  • trwale zakończy jego opracowywanie i publikowanie.

W takich sytuacjach sposób dalszego ustalania oprocentowania zależy od rodzaju zdarzenia, obowiązujących przepisów prawa oraz postanowień umowy.

Umowa może zawierać tzw. klauzulę awaryjną, czyli postanowienia określające zasady postępowania w przypadku wystąpienia określonych zdarzeń dotyczących wskaźnika referencyjnego.

W określonych prawem przypadkach właściwy organ może również wyznaczyć zamiennik wskaźnika referencyjnego, który znajdzie zastosowanie zgodnie z obowiązującymi przepisami.

Zastąpienie wskaźnika może wiązać się także z zastosowaniem odpowiedniej korekty, jeżeli przewidują to właściwe przepisy lub postanowienia umowy.

Sama zmiana sposobu opracowywania wskaźnika przez administratora nie musi oznaczać zastąpienia go innym wskaźnikiem.

9. Jakie ryzyka wiążą się ze stosowaniem wskaźników referencyjnych?

Jeśli korzystasz z kredytu ze zmiennym oprocentowaniem, pamiętaj, że jego wysokość może zmieniać się w trakcie spłaty.

Ryzyko zmiany oprocentowania

Wzrost wartości wskaźnika referencyjnego może spowodować wzrost oprocentowania kredytu, a w konsekwencji zwiększyć wysokość raty lub koszt odsetek.

Spadek wartości wskaźnika może z kolei obniżyć oprocentowanie i koszt odsetek.

Wpływ zmiany wskaźnika na wysokość raty zależy między innymi od warunków umowy, pozostałego zadłużenia, okresu spłaty oraz rodzaju rat.

Ryzyko zmiany sposobu opracowywania wskaźnika

Administrator może zmienić metodę opracowywania wskaźnika zgodnie z obowiązującymi przepisami i własną dokumentacją.

Taka zmiana może wpłynąć na wartości publikowanego wskaźnika, a tym samym na oprocentowanie produktów opartych na tym wskaźniku.

Ryzyko czasowego braku publikacji wskaźnika

W określonych okolicznościach administrator może nie opublikować wartości wskaźnika w danym dniu. Sposób postępowania Banku w takiej sytuacji określają mające zastosowanie przepisy oraz postanowienia umowy.

Ryzyko trwałego zaprzestania opracowywania wskaźnika

Administrator może trwale zakończyć opracowywanie wskaźnika. Wówczas konieczne może być zastosowanie zasad jego zastąpienia wynikających z przepisów prawa lub umowy.

Pamiętaj: historyczne wartości WIBOR, WIBID i POLSTR nie gwarantują, że w przyszłości będą się one kształtować w podobny sposób. Nie można z góry przewidzieć przyszłego poziomu tych wskaźników ani wysokości oprocentowania kredytu w całym okresie jego spłaty.

10. Kto opracowuje wskaźniki referencyjne?

Administratorem wskaźników WIBOR, WIBID, POLSTR oraz indeksów z Rodziny Indeksów Składanych POLSTR jest GPW Benchmark S.A. z siedzibą w Warszawie.

Administrator odpowiada za opracowywanie i publikowanie wskaźników zgodnie z przyjętą metodą.

Zasady opracowywania i stosowania wskaźników referencyjnych reguluje między innymi rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/1011 (BMR), z późniejszymi zmianami.

Nadzór nad działalnością GPW Benchmark S.A. w zakresie administrowania wskaźnikami referencyjnymi sprawuje Komisja Nadzoru Finansowego.

Bank nie wyznacza wartości wskaźników referencyjnych opracowywanych przez GPW Benchmark S.A. Stosuje je na zasadach określonych w odpowiednich umowach oraz obowiązujących przepisach.

11. Gdzie znajdziesz aktualne wartości wskaźników i dodatkowe informacje?

GPW Benchmark S.A. – administrator wskaźników

https://gpwbenchmark.pl/

Na tej stronie znajdziesz między innymi aktualne i historyczne wartości wskaźników oraz dokumenty opisujące zasady ich opracowywania.

Komisja Nadzoru Finansowego – informacje o wskaźnikach referencyjnych

https://www.knf.gov.pl/dla_rynku/Wskazniki_referencyjne

Na tej stronie znajdziesz informacje o przepisach, reformie wskaźników referencyjnych oraz komunikaty dotyczące jej przebiegu.

Warmińsko-Mazurski Bank Spółdzielczy

Na naszej stronie udostępniamy również archiwalne zestawienia stawek referencyjnych.

Jeżeli masz pytania dotyczące wskaźnika referencyjnego stosowanego w Twojej umowie, skontaktuj się z naszym Bankiem.

Ważna informacja

Informacje zamieszczone na tej stronie mają charakter ogólny i wyjaśniający. Nie zmieniają warunków zawartych umów ani nie stanowią samodzielnej podstawy do zmiany oprocentowania lub zastąpienia wskaźnika referencyjnego.

Szczegółowe zasady ustalania oprocentowania danego produktu wynikają z odpowiedniej umowy, mających zastosowanie regulaminów oraz obowiązujących przepisów prawa.

 

 Stawki referencyjne 

 

WMBS na Facebooku i Instagramie